De producenten en importeurs van personenwagenbanden, aanhangwagens en caravans dienen er conform het Besluit Beheer Autobanden voor te zorgen dat alle gebruikte banden nuttig worden toegepast. Eenvoudig gezegd dienen er met de oude banden handelingen te worden verricht die gericht zijn op producthergebruik, nuttig alternatief hergebruik, materiaalhergebruik of verbranding (met energieterugwinning). RecyBEM B.V. heeft als uitvoeringsorganisatie van het Besluit Beheer Autobanden alle verplichtingen en verantwoordelijkheden van de producenten en importeurs overgenomen en voert deze uit.

RecyBEM B.V. heeft met de gecertificeerde inzamelingsbedrijven contractueel afgesproken dat de bedrijven tenminste 25% van de ingezamelde banden dienen te laten verwerken ten behoeve van materiaalhergebruik. RecyBEM B.V. kent de volgende afvoerstromen:

• Materiaalhergebruik
• Alternatief hergebruik
• Loopvlakvernieuwing
• Tweede gebruik
• Thermisch hergebruik
• Thermisch hergebruik HR

De ladder van Lansink

De ladder van Lansink geeft aan hoe we het beste om kunnen gaan met gebruikte banden. Natuurlijk staat preventie bovenaan de ladder. Het liefst hebben we immers geen afval. Daaronder staat hergebruik. Door middel van hergebruik wordt het product opnieuw in de markt gebracht. Een trede lager op de ladder staat recycling. Het terugwinnen van grondstoffen uit gebruikt materiaal. Vervolgens staat verbranding op de ladder. Verbranding in bijvoorbeeld hoogovens. Op de laagste trede van de ladder staat het minst milieuvriendelijke alternatief storten.

Materiaalhergebruik

Materiaalhergebruik is het na een bewerking of verwerking opnieuw gebruiken van materialen van autobanden voor hetzelfde doel als waarvoor ze zijn ontworpen. Of voor andere doeleinden, daar onder niet begrepen de terugwinning van energie. Een van de manieren voor hoogwaardig hergebruik is het verwerken van rubber tot granulaat. Minimaal 25% van de ingezamelde autobanden wordt verwerkt tot granulaat dat als recyclaat (grondstof) wordt ingezet in andere rubber producten. Voornamelijk voor veiligheid- en beschermingsystemen, geluidsisolatie en andere milieutoepassingen. Dit aandeel is de laatste jaren enorm sterk gegroeid. Van de jaarlijks circa 8 miljoen gebruikte banden die worden ingezameld op de Nederlandse markt wordt bijna 60% ten behoeve van materiaalhergebruik verwerkt. Herverwerking tot granulaat is een specialistisch proces. Aan het rubbergranulaat worden ook hoge eisen gesteld. Zo mag rubbergranulaat een maximale grootte hebben van 0,8 mm. Verwerkingsbedrijven die zich bezighouden met de verwerking tot granulaat richten zich tevens op R&D-activiteiten voor het ontwikkelen van nieuwe toepassingsgebieden van het granulaat, zoals bijvoorbeeld tegels, kunstgrasvelden en een dempende laag onder tramrails.

Om voor hergebruik in aanmerking te komen dienen de afgedankte banden eerst bij de verwerkende bedrijven te worden afgeleverd. Toeleveranciers zijn in Nederland de verschillende partijen in de bandenketen. Na aankomst bij het recyclingbedrijf worden de gebruikte banden met de hand gesorteerd. Dit gebeurt ook vaak al bij het bandeninzamelingsbedrijf. Alle nog bruikbare 'karkassen' worden aangeboden bij gespecialiseerde bandenvernieuwingsbedrijven of voor hergebruik verkocht. De rest wordt tot grondstoffen voor nieuwe toepassingen verwerkt. Dit gebeurt in een aantal opeenvolgende fasen die steeds een tussenproduct opleveren. Afnemers van gerecycled bandenmateriaal bestellen deze op specificatie en de verwerker stelt zijn productieproces daarop in. Zo is het mogelijk kleinere stukken gesneden banden af te nemen, maar ook grove of fijne snippers, korrels (granulaten) in een groot aantal afmetingen en zelfs zeer fijne poeders. Voor elke verschijningsvorm bestaan talrijke specifieke toepassingsgebieden.

Alternatief hergebruik

Gebruikte banden kunnen ook als alternatief nuttig worden toegepast. Onder meer als kuil- of stootband bij agrarische bedrijven of als bescherming op een kartbaan. Een deel wordt op andere wijze ingezet, voornamelijk buiten Nederland. In de wegenbouw, maar ook in andere (milieu-)infrastructurele projecten.

Loopvlakvernieuwing

Dit is een proces waarbij het loopvlak van een personenwagenband wordt voorzien van een nieuw profiel. Niet in Nederland, maar in landen buiten de Europese Unie. Loopvlakvernieuwing is een goede manier om de levenscyclus van een band aanzienlijk te verlengen. De grondstoffen die oorspronkelijk in de band zijn verwerkt worden zo maximaal benut. Het rubber dat bij het vernieuwen van het loopvlak van de band wordt afgeslepen komt voor hergebruik in aanmerking.

Tweede gebruik

Gebruikte banden die geen verdere bewerking behoeven te ondergaan en verkocht kunnen worden met het doel deze te hergebruiken als band worden aangeduid als tweede gebruik. Voor hergebruik als band, met het doel waar deze voor is geproduceerd, dient het profiel van de personenwagenband tenminste 1,6 millimeter te zijn, gemeten overeenkomstig de voorschriften uit het voertuigenreglement.

Thermisch hergebruik HR

Thermisch hergebruik HR is het nuttig aanwenden van de gebruikte personenwagenband vanwege de calorische waarde bij verbranding, bijvoorbeeld de productie van energie met hoogrendement. Verbranding met energieterugwinning wordt ook wel thermische recycling genoemd.

Klik hier voor de cijfers en statistieken van de afvoerstromen van de ingezamelde banden.